ABD Başkanı Donald Trump, Fox News muhabiri Trey Yingst'e verdiği röportajda, Orta Doğu'daki gerginliği tırmandıracak nitelikte açıklamalarda bulundu. Trump, Hürmüz Boğazı çevresindeki ABD operasyonlarına Umman'ın müdahale etmesi halinde sert bir tutum alacağının sinyalini verdi.
Umman'a yönelik tehdit
Trump, Umman'ın ABD'nin Hürmüz Boğazı'ndaki faaliyetlerine engel olması durumunda izlenecek yola ilişkin soruya, "Umman önümüze çıkarsa, onları fena halde bombalarız" ifadeleriyle yanıt verdi. Bu açıklama, bölgedeki tansiyonun bir kez daha yükselmesine yol açtı.
İran ile gizli iletişim kanalları
ABD Başkanı, İran Devrim Muhafızları Ordusu yetkilileriyle gizli iletişim kanallarının mevcut olduğunu belirtti. İran'da ABD'ye ait mühimmatın "küçük bir kısmının" kullanıldığını ileri süren Trump, Tahran'ın "orta seviyede çok sayıda silaha" sahip olduğunu savundu. Eski ABD Başkanı Joe Biden'ın ise gelişmiş silah sistemlerini Ukrayna'ya transfer ettiğini dile getirdi.
İran ile varılan mutabakatın süresinin dolmasına da değinen Trump, Tahran yönetiminin "teslim olması gerektiğini" vurgulayarak, "Acelem yok" açıklamasını yaptı. ABD'nin İran'a uyguladığı deniz ablukasının ekonomik baskı oluşturduğunu belirten Trump, İran'ın bu konuda "blöf yaptığını" öne sürdü.
İsrail seçimleri ve Hamas teması
İsrail'de ekim ayında gerçekleştirilecek seçimlere ilişkin değerlendirmelerde de bulunan Trump, İsrail seçim sürecinin dışında kalmasının daha uygun olacağını, ancak adaylardan birini destekleyebileceğini söyledi. Öte yandan Hamas ile farklı kanallardan iletişim kurulduğunu ve Hamas'ın "silah bırakacağını" belirten Trump, İsrail'in Gazze'ye saldırı düzenlememesi gerektiğini ifade etti.
Arka plan: Hürmüz Boğazı krizi
İran ile ABD arasında 14 Haziran'da Pakistan'ın arabuluculuğunda varılan mutabakatın ilk aşamasında, ABD'nin İran'a ait dondurulmuş varlıkları serbest bırakması karşılığında Hürmüz Boğazı'nın açılması ve İran'ın bu stratejik su yolundan 60 gün boyunca geçiş ücreti almaması kararlaştırılmıştı. Ancak ABD, mutabakatın imzalanmasının ardından İran'ın dondurulmuş varlıklarını serbest bırakmamış ve Hürmüz Boğazı'ndan geçişler için Umman kara sularından alternatif rota belirlemişti.
İran, ABD'nin bu adımlarını mutabakatın ihlali olarak değerlendirerek Boğaz'dan geçişleri kısıtlamış ve "izinsiz geçiş yapmaya çalışan" bazı gemilere müdahale etmişti. Mutabakata rağmen iki ülke arasındaki gerginlik, 8 Temmuz'da Hürmüz Boğazı çevresinde şiddetli çatışmaların patlak vermesine neden olmuş ve çatışmalar yaklaşık iki hafta sürmüştü. İran, Hürmüz Boğazı'na kıyısı bulunan Umman ile güvenli geçiş yollarının belirlenmesi amacıyla yeniden müzakerelere başlamıştı.
Netanyahu'nun 'Türkiye kartı' seçim sarmalında: Anketler köşeye sıkıştırdı, gerilim tırmandı