Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, Kars'ta düzenlenen Güvenli Elektronik Küpe İzleme Sistemi (GEKİS) Tanıtım Programı'nda önemli açıklamalarda bulundu. Bakan, projeyi ilk uygulama noktası olarak Kars'ı bilinçli şekilde seçtiklerini belirterek, kentin Türkiye hayvancılık sektörünün en güçlü bayrak şehri olduğunu vurguladı.

Türkiye tarımda dünya devleri arasında

Yumaklı, Dünya Bankası verilerine göre Türkiye'nin tarım arazisi büyüklüğünde dünyada 33'üncü, ekilebilir tarım arazisi bakımından ise 14'üncü sırada yer aldığını söyledi. Geçen yıl yaşanan kuraklık ve zirai dona rağmen tarımsal hasılanın 83 milyar doların üzerinde gerçekleştiğini aktaran Bakan, Türkiye'nin bu alanda Avrupa'da birinci, dünyada yedinci sırada bulunduğunu kaydetti.

Hayvancılığa 654 milyar lira kaynak aktarıldı

Hayvancılığı stratejik bir sektör olarak değerlendiren Yumaklı, AK Parti hükümetleri döneminde son 24 yılda bu sektöre 654 milyar lira kaynak aktardıklarını bildirdi. Hayvancılık Yol Haritası'nın kararlılıkla uygulandığını belirten Bakan, 2023 Aralık ayından bu yana büyükbaş hayvan varlığının yüzde 7, küçükbaş hayvan varlığının ise yüzde 11 arttığını açıkladı.

Plastik küpenin yerini elektronik takip alıyor

Yeni sistemle birlikte plastik kulak küpelerinin yerini elektronik takip altyapısına bıraktığını anlatan Yumaklı, GEKİS sayesinde her hayvanın dijital bir kimliğe sahip olacağını söyledi.

Buna göre hayvanların doğumundan itibaren aşıları, sağlık kayıtları, hareketleri, satış ve kesim süreçleri güvenli şekilde elektronik ortamda izlenecek. Bakan, sistemin basit bir küpenin çok ötesinde güvenli kayıt, güçlü takip ve sağlıklı üretimin adresi olacağını vurguladı.

Yeni sistemle hayvan hastalıklarına çok daha hızlı müdahale edilebileceğini, salgın risklerinin daha etkin yönetileceğini ve sahte ile kayıp küpe sorununun büyük ölçüde ortadan kalkacağını ifade eden Yumaklı, böylece üreticilerin işinin kolaylaşacağını, devletin denetim gücünün artacağını ve tüketicilere daha güvenilir gıda sunulacağını dile getirdi.

1,5 trilyon liralık varlık dijital takipte

Türkiye'de 17 milyondan fazla büyükbaş hayvan bulunduğunu ve bunların ekonomik değerinin 1,5 trilyon liranın üzerinde olduğunu belirten Yumaklı, yılda 1 milyon 313 bin ton sığır eti ile 20 milyon tonun üzerinde inek sütü elde edildiğini, bu üretimin yıllık ekonomik karşılığının yaklaşık 1,2 trilyon lira olduğunu söyledi. Bu varlığın bugüne kadar büyük ölçüde fiziksel yöntemlerle takip edildiğini hatırlatan Bakan, artık güvenli elektronik kimlik sistemiyle dijital takip dönemine geçildiğini bildirdi.

GEKİS'in yalnızca teknolojik bir yenilik olmadığını vurgulayan Yumaklı, sistem sayesinde hastalık ve kayıpların azalacağını, kayıtlılığın güçleneceğini, ıslah çalışmalarının daha başarılı yürütüleceğini, süt veriminin artacağını ve buzağı kayıplarının azalacağını söyledi. Desteklemelerin de doğru hayvana ulaştırılacağını kaydeden Bakan, yüzde 1'lik bir verim artışının bile yıllık 12 milyar liralık üretimin ülkede kalması anlamına geldiğini ifade etti.

Yapay zekâ çağına uyumlu veri altyapısı

Yumaklı, yapay zekâ çağında sağlıklı veri olmadan teknolojilerin istenen sonuçları veremeyeceğine dikkat çekti. GEKİS ile elde edilecek verilerin işlenmesi sayesinde daha sağlıklı, hızlı ve uygulanabilir kararların hayata geçirileceğini belirten Bakan, Türkiye'nin yetiştirdiği genç mühendislerin ülkeyi getirdiği noktanın kazancı olarak nitelendirdiği bu sistemin, dijital dönüşümün tarımdaki en somut yansıması olacağını sözlerine ekledi.