ABD'nin son yıllarda izlediği agresif ticaret politikaları ve yaptırım kararları, uluslararası finansal sistemde derin yankılar uyandırıyor. Washington yönetiminin İran, Rusya ve Çin başta olmak üzere çeşitli ülkelere uyguladığı ekonomik baskılar, müttefiklerini dahi dolardan uzaklaşmaya itiyor.

Doların küresel hegemonyası sarsılıyor

ABD'nin SWIFT sistemi üzerinden yaptırım uygulama yetkisini silah olarak kullanması, birçok ülkeyi dolar yerine alternatif ödeme mekanizmaları aramaya sevk etti. Özellikle BRICS ülkeleri, ortak bir para birimi veya ödeme sistemi oluşturma yönünde ciddi adımlar atıyor.

Çin'in yuan hamlesi

Çin, son dönemde petrol ve doğalgaz ticaretinde yuan ile ödeme seçeneklerini genişleterek doların egemenliğini kırmaya çalışıyor. Suudi Arabistan, Brezilya ve Arjantin gibi ülkelerle yapılan anlaşmalarda yuan kullanımı giderek artıyor.

Altın ve dijital para arayışı

Merkez bankaları, rezervlerinde altın oranını artırırken bazı ülkeler dijital para birimi (CBDC) projelerine hız verdi. Bu gelişmeler, doların küresel ticaretteki payının uzun vadede eriyeceğine işaret ediyor.

Türkiye'nin pozisyonu

Türkiye de dahil olmak üzere birçok gelişmekte olan ülke, ticaret partnerleriyle yerel para birimleri üzerinden anlaşmalar yapmaya başladı. Türkiye-Rusya arasındaki ruble ve TL ile ticaret uygulamaları, bu eğilimin somut örnekleri arasında gösteriliyor.

Ekonomi uzmanları, dolardan kopuş sürecinin kısa vadede tamamlanmasının zor olduğunu ancak uzun vadede küresel finansal sistemde çok daha farklı bir yapının oluşacağını değerlendiriyor. ABD'nin bu duruma nasıl yanıt vereceği ise önümüzdeki dönemin en kritik sorularından biri olarak öne çıkıyor.